Mirastan Çıkarma (Iskat, Men Etme) - Samsun Avukat

Mirastan Çıkarma (Iskat, Men Etme) Nedir, Nasıl Yapılır?

Mirastan çıkarma işlemi, sıradan bir yazılı belgeyle veya sözlü beyanla yapılamaz. Türk Medeni Kanunu’nun öngördüğü kesin şekil şartlarına uygun olarak yapılması gerekir. Bu nedenle mirastan çıkarma işlemi, hukuki geçerlilik kazanabilmesi için vasiyetname yoluyla düzenlenmelidir. Vasiyetname, mirasbırakanın ölümünden sonra hüküm doğuracağı için mirastan çıkarma kararı da ölümden sonra sonuç doğurur.

Vasiyetname ile Çıkarma

• Mirastan çıkarma, yalnızca vasiyetname ile yapılabilir.

• Mirasbırakan, vasiyetnamede çıkarma gerekçesini açık ve anlaşılır şekilde yazmak zorundadır.

• Çıkarma sebebi, kanunda belirtilen haklı gerekçelerden biri olmalıdır.

Mirastan Çıkarmanın Noter Huzurunda Yapılması

• Vasiyetnamenin resmi şekilde düzenlenmesi şart olmasa da ispat açısından resmi vasiyetname ile düzenlenmesi de tercih edilmektedir. Bu durumda resmi vasiyetname, noter huzurunda yapılır ve iki tanık tarafından da imzalanır.

Mirastan Çıkarma Şekil Şartları

• Sebebin açıkça belirtilmemesi durumunda çıkarma işlemi geçersiz olur.

• Mirasçının kim olduğu net bir şekilde yazılmalıdır.

• Eğer çıkarma, cezai çıkarma değil de koruyucu çıkarma niteliğindeyse (örneğin borçlardan korunma amacıyla) bu da ayrıca vasiyetnamede belirtilmelidir.

Bu şartların yerine getirilmemesi durumunda, çıkarma işlemi iptal edilebilir ve mirasçı haklarını almaya devam eder.

Mirastan Çıkarmanın Yasal Dayanağı

Mirasçılıktan Çıkarma Sebepleri

TMK Madde 510-Aşağıdaki durumlarda mirasbırakan, ölüme bağlı bir tasarrufla saklı paylı

mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir:

1. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç

işlemişse,

2. Mirasçı, mirasbırakana veya mirasbırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan

doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişs

Mirasçılıktan Çıkarma Hükümleri

TMK Madde 511- Mirasçılıktan çıkarılan kimse, mirastan pay alamayacağı gibi; tenkis davası da açamaz. Mirasbırakan başka türlü tasarrufta bulunmuş olmadıkça, mirasçılıktan çıkarılan kimsenin miras payı, o kimse mirasbırakandan önce ölmüş gibi, mirasçılıktan çıkarılanın varsa altsoyuna, yoksa mirasbırakanın yasal mirasçılarına kalır.

Mirasçılıktan çıkarılan kimsenin altsoyu, o kimse mirasbırakandan önce ölmüş gibi saklı

payını isteyebilir.

Mirasçılıktan Çıkarmada İspat Yükü

TMK Madde 512- Mirasçılıktan çıkarma, mirasbırakan ancak buna ilişkin tasarrufunda çıkarma sebebini belirtmişse geçerlidir. Mirasçılıktan çıkarılan kimse itiraz ederse, belirtilen sebebin varlığını ispat, çıkarmadan yararlanan mirasçıya veya vasiyet alacaklısına düşer. Sebebin varlığı ispat edilememiş veya çıkarma sebebi tasarrufta belirtilmemişse tasarruf, mirasçının saklı payı dışında yerine getirilir; ancak, mirasbırakan bu tasarrufu çıkarma sebebi hakkında düştüğü açık bir yanılma yüzünden yapmışsa, çıkarma geçersiz olur.

Borç Ödemeden Aciz Sebebiyle Mirasçılıktan Çıkarma

Madde 513- Mirasbırakan, hakkında borç ödemeden aciz belgesi bulunan altsoyunu, saklı

payının yarısı için mirasçılıktan çıkarabilir. Ancak, bu yarıyı mirasçılıktan çıkarılanın doğmuş ve doğacak çocuklarına özgülemesi şarttır. Miras açıldığı zaman borç ödemeden aciz belgesinin hükmü kalmamışsa veya belgenin kapsadığı borç tutarı mirasçılıktan çıkarılanın miras payının yarısını aşmıyorsa, mirasçılıktan çıkarılanın istemi üzerine çıkarma iptal olunur.

Mirastan Çıkarma Türleri

Mirastan çıkarma işlemi iki farklı şekilde karşımıza çıkar:

Cezai Çıkarma (Disiplin Iskatı)

Bu tür çıkarma, mirasçının mirasbırakana veya aile bireylerine karşı ağır suç işlemesi ya da aile bağlarını ağır şekilde zedelemesi durumunda yapılır.

• Örneğin, mirasçının mirasbırakana hakaret etmesi, ağır yaralaması veya öldürmeye teşebbüs etmesi cezai çıkarma sebebidir.

• Aynı şekilde, mirasçının aile yükümlülüklerini ağır şekilde ihmal etmesi (örneğin anne babasına bakmaması, kötü muamelede bulunması) de cezai çıkarma sebebidir.

Cezai çıkarma halinde mirasçı, hem yasal miras hakkını hem de saklı pay hakkını kaybeder.

Koruyucu Çıkarma

Koruyucu çıkarma ise, mirasbırakanın doğrudan cezalandırma amacı gütmediği, fakat mirasçının durumunu göz önünde bulundurarak yaptığı çıkarma işlemidir. Özellikle mirasçının borçları varsa ve alacaklılarının mirası haczetmesi söz konusuysa, mirasbırakan bu mirasçıyı mirastan çıkarabilir.

• Bu durumda çıkarılan mirasçının kendi payı, onun altsoyuna (çocuklarına) geçer.

• Yani mirasçının kendi hakkı korunmaz, ama çocuklarının miras hakkı devam eder.

Koruyucu çıkarma, aile içinde mirasın sağlıklı şekilde devam etmesini sağlamayı hedefler.

Mirastan Çıkarma ile Saklı Pay İlişkisi

Türk miras hukukunun temel taşlarından biri saklı pay hakkıdır. Saklı pay, kanunun belirlediği oranlarda bazı mirasçıların mirastan asgari bir pay alma hakkıdır.

Saklı Paylı Mirasçılar Kimlerdir?

• Altsoy (çocuklar, torunlar)

• Anne ve baba

• Sağ kalan eş

Normal şartlarda bu kişiler mirastan tamamen mahrum bırakılamaz. Ancak mirastan çıkarma istisnai bir yol sunar.

Çıkarma Saklı Payı Ortadan Kaldırır mı?

• Mirastan çıkarma halinde saklı pay hakkı da kaybolur. Yani çıkarılan kişi hiçbir şekilde mirastan pay alamaz.

• Ancak çıkarma sebebi vasiyetnamede hukuken geçerli bir şekilde yazılmamışsa, mirasçı saklı payını talep edebilir.

Örnek:

Bir baba, oğlunu mirastan çıkarmak istiyor. Eğer oğlunun kendisine ağır bir suç işlediğini vasiyetnamede açıkça belirtirse oğul hem mirastan hem de saklı paydan mahrum olur. Ancak sebep yazmazsa veya yeterince hukuki bir gerekçe yoksa çıkarma geçerli olmaz, oğul saklı payını talep eder.

Mirastan Çıkarma Halinde Miras Payı Ne Olur?

Mirastan çıkarılan kişinin miras hakkı tamamen sona erer. Ancak bu durum, her zaman onun altsoyunu (çocuklarını) etkilemez.

Çıkarılan Kişinin Altsoyunun Durumu

• Cezai çıkarma halinde: Çıkarılan kişinin altsoyu da mirastan mahrum bırakılır. Yani çıkarılan kişinin çocukları, mirastan pay alamaz.

• Koruyucu çıkarma halinde: Çıkarılan kişinin altsoyu etkilenmez. Yani çıkarılan kişinin çocukları, miras payını kendi payları oranında alabilir.

Miras Payının Akıbeti

• Eğer çıkarılan kişinin altsoyu yoksa, onun payı diğer mirasçılara eşit şekilde dağıtılır.

• Eğer çıkarılan kişinin altsoyu varsa, onun hakkı çocuklarına intikal eder.

Bu düzenleme, çıkarılan kişinin kendi kusurundan dolayı mirastan mahrum kalmasını, ancak masum olan altsoyun korunmasını sağlamaktadır.

Mirastan Çıkarma Geçerli Olmazsa Ne Olur?

Mirastan çıkarma işlemi, kanunda belirtilen şartlara uyulmadan yapılırsa geçersiz sayılır.

Mirastan Çıkarma Hangi Durumlarda Geçersizdir?

1. Vasiyetnamede çıkarma sebebi açıkça belirtilmemişse

2. Sebep, kanunda öngörülmüş haklı bir gerekçe değilse

3. Mirasbırakan çıkarma işlemini usulüne uygun yapmamışsa (örneğin vasiyetname ile yapılmamışsa)

4. Mirasbırakanın fiil ehliyeti yoksa (akıl sağlığı yerinde değilse)

Geçersizliğin Sonucu

• Çıkarılan mirasçı, miras hakkını ve saklı payını almaya devam eder.

• Haksız yere çıkarıldığını düşünen mirasçı, iptali davası açabilir.

Bu nedenle mirastan çıkarma işlemi çok hassas olup, hem hukuki gerekçelerin hem de usul şartlarının doğru şekilde yerine getirilmesi gerekir.

Mirastan Çıkarma Hakkında Bilgilendirici Bir Rehber: Hukuki Süreç ve Detaylar.

samsun avukat, samsun hukuk bürosu, samsun miras hukuku avukatı, samsun miras avukatı, samsun miras davası avukatı, samsun mirastan çıkarma davası avukatı

samsun avukat, samsun hukuk bürosu, samsun miras hukuku avukatı, samsun miras avukatı, samsun miras davası avukatı, samsun mirastan çıkarma davası avukatı